Dodik kreira atmosferu za nasilje, sve je povezano sa dešavanjima na Kosovu

Zapadni Balkan ostaje evropsko bure baruta, a američko liderstvo biće ključno da ne dođe do požara, navodi se u najnovijoj studiji američke Heritedž fondacije o stanju u našem regionu.

Oni ističu da su Rusija, Kina i Turska u posljednjih nekoliko godina značajno pojačale svoje prisustvo, istiskujući uticaj EU i SAD, a islamistički ekstremizam predstavlja ozbiljnu bezbjednosnu prijetnju, pozivajući se na"napise njemačke bezbjednosne agencije" u vezi sa prijetnom od islamističkih terorista, ali i istovremeno previđajući se izvještaj Bundestaga, koji je nedavno, u vezi s tim pitanjem dao potpuno suprotnu ocjenu. 

Kao dio razloga što je američki uticaj oslabio, oni navode "progresivnu agendu" koju je, kako kažu, nametnula administracija Baraka Obame, a koja, navedeno je, nije dobro prihvaćena od strane religiozne i tradicionalno nastrojene lokalne populacije, ali i to da, kako tvrde, EU nije uspjela svojim politikama efikasno pomoći u evropskim integracijama regiona.

Jelena Milić direktorica Centra za evroatlanske integracije iz Beograda u razgovoru za Vijesti.ba navodi da Heritedž fondacija dolazi iz desnog političkog spektra, te smatra da je primjetan jedan uslovno rečeno manirizam među određenim površnim krugovima na Zapadu, kada se piše o Zapadnom Balkanu da se koriste neka opća mjesta i ne baš agrumentovane teze koje su više u funkciji pozicioniranja na aktulenoj američkoj političkoj sceni.

"Prisutno je pravljenje različitih proporcija o značaju pojedinih aktera na globalnom planu, tema i trendova. Jedan od tih trendova kojeg parlaleno spinuju američki ultradesničarski krugovi ali i sama zvanična Moskva kada je Zapadni Balkan u pitanju jeste ili relativizacija ruskog uticaja ili tendencija da se on stavlja u ravan Kineskog i Turskog, što nije dobro, jer nije tačno, i druga stvar je da se preuveličava situacija vezana za nasilni ekstremizam koji dolazi od islamističkih grupa, i to isto rade i američki desni i konzervativnih krugovi i zvanična Moskva. Tu postoji jedna vrsta sinergije, ne bi li se na sadašnju američku administraciju koja ionako ima vrlo oštar stav prema imigraciji izvršio pritisak. Ne čini se dobro to preuveličavanje dok isto vremeno imamo slona u sobi, a taj slon u sobi je pojačani ruski uticaj", pojašnjava Milić.

Navodi da kineski uticaj postoji jer postoje vrlo kredibilni krugovi poput Nacionalne zadužbine za demokratiju koja mapira njegov rast ali ne postoje nikakve ekonomske sankcije prema Kini koja trenutno nije nikoga ilegalno okupirala i jednostavno nije pod sankcija EU, i Rusija je tog toga pojačala svoje aktivnosti na Balkanu.

Milić ističe da nije po prvi put da se pojavljuju analize koje selektivno uzimaju izvještaje bezbjednosnih agencija.

"Nažalost to nije prvi takav izvještaj. Upozorila sam i na tekst koji se pojavio i na Horizontima kontroverznog Vuka Jeremića koji je upravo ta škola desnog centra koja širi govor mržnje i islamofobiju. Zbog poremećenih odnosa između Rusije i EU, pa i Rusije i SAD-a i na Balkanu su počeli da se pripremaju ti izvještaji", kazala je Milić.

Trenutno, najviše mora da se obrati pažnja na vidljivi ruski uticaj, dodaje Milić.

"U slučaju Srbije ne toliko vidljiv, osim po zahtjevima za što veći obim saradnje u oblasti odbrane, ali vidljiv je ruski uticaj na način da se podrije komandni lanac Oružanih snaga BiH, a u Srbiji da se uspori reforma sistema bezjednosti, i da se što više antagonizuju odnosi u Oružanim snagama, i podrže oni koji su protiv EU integracija, i oni koji pod plaštom odbrane Kosova i srpstva, miniraju ono malo zvanične politike u Srbiji koja kroz zakonodavstvo ide u pravcu EU. To je najopasniji dio ruskog uticaja u regiji. Vidimo, koliko se već spremaju da utiču na sljedeće predsjedničke izbore u Crnoj Gori. To ne rade ni Turci, ni Kinezi, i zaista je opasno to relativizirati i stavljati u istu ravan", dodaje.

- Kada se govori o tome, zašto je Putin najmoćniji, iako je Kina mnogo veća i bogatija, treba znati da je Putin spreman i ima mogućnost da reaguje bez institucija što u Kini nije slučaj ni procedura, što je suštinska razlika, upozorava Milić.

"U tome kontekstu, ključno je podizanje tenzija, i to ne može da se posmatra odvojeno od onoga što se prekjučer dešavalo na Kosovu, kao i od ovoga što Dodik govori i najavljuje. Kada kažete da 30 hiljada ljudi, ne da demonstriraju protiv NATO-a nego da spriječe vojne vježbe to je već zaista kreiranje atmosfere za nasilje u kojoj će naravno prvi da stradaju oni koji će biti gurnuti u prve redove. U trenutku kada vidimo sve ovo što je bilo prilikom proslave tzv. Dana RS-a i onoga što smo vidjeli na Kosovu, dovljno je samo uvidjeti način na koji je Sputnjik o tome kao i događajima na Kosovu izvještavao, pa da bude jasno da im je naprosto žao što nije bilo mrtvih", zaključila je Milić.